Teknolojik gelişmeler kanseri yenecek mi?

ABD’nin en iyi kanser hastanesi MD Anderson Kanser Merkezi’nin başkanı Ronald DePinho, kanserle ilgili en umut dolu konuşan isimlerden biri. “Kanser hastalığında dönüm noktasında olduğumuza inanıyoruz” diyen DePinho bunun iki ana nedenini şöyle anlatıyor:
– Son birkaç yılda teknoloji alanında çok geniş bir spektrumda çok büyük gelişmeler kaydedildi. Bu çok sıra dışı bir durum. Normalde bilimde bu sürede bir ya da iki büyük gelişme ancak yaşanır. Ama biz bilgisayarların analitik gücünü kullanma yeteneğinden yapay zekâya kadar birçok imkâna sahibiz. Ayrıca genetik olarak oynanmış kobay fare modelleri, terapileri test etme imkânı sağlıyor, genlerle ilgili artan bilgimiz kanserdeki anormal genleri çalışmamıza yardımcı oluyor.

Hastalığı tanıyoruz

Bunlara ek olarak bir de nanoteknoloji, görüntüleme teknikleri var. Tümörün genetik haritasını çıkarabiliyoruz. Eskiden milyarlarca dolar ve 10 yıl süren bu çalışma birkaç saat içinde birkaç yüz dolara yapılabiliyor. Teknolojideki tüm bu gelişmeler hastalığı hem genel anlamda hem de her bir kişi için daha iyi anlamamızı sağladı.
– İkinci olarak kanserin nedenlerini, neden ortaya çıktığını artık daha iyi biliyoruz, bu tedavi yöntemlerini de daha iyi anlamamızı sağlıyor. Bağışıklık sisteminin gücünü daha iyi tanıyoruz ve bu gücü kansere karşı kullanılır hale getirmenin yollarını buluyoruz.

Obeziteye dikkat!

Ronald de Pinho yönetiminde hastane “Moon shots” adı altında yeni bir program başlattı. Kadın kanserleri, iki tip lösemi, cilt kanseri ve akciğer kanserinde ölüm oranlarını en yakın zamanda azaltmayı amaçlayan programda hastalığı önleme teknikleri, teşhis ve tedavi yöntemleri üzerinde çalışılıyor.
DePinho, “Elimizdeki mevcut bilgiyle hangi kanserleri yenebileceğimizi, hangilerinde ölümlerin önüne geçebileceğimizi araştırdık ve bunlarda karar kıldık” dedi. Türkiye dahil 20 ülkede 28 hastane ya da üniversiteyle bağlantıları olduğunu hatırlatarak ileride küresel sonuç almayı da umduklarını söylüyor.

Kanserin nedenlerini artık daha iyi anladığımızı söylediniz. Nedir kanserin nedeni?

Birkaç ana neden var. Bunlardan en önemlisi yaşlanma. İkincisi sigara. Obezite, aşırı stres de kanserin ana nedenleri. Sigara obezite ve stres gibi kontrol edebilmemiz gereken bu faktörleri elemeyi başarırsak kanserlerin yüzde 50’si önlenebilir. Bir de enfeksiyonlar var tabii.
Özellikle gelişmekte olan ülkelerde mide kanseri basit bir antibiyotikle tarihe gömülebilir. HPV virüsünün neden olduğu rahim ağzı kanseri de aynı şekilde… Bugün baş boyun kanserlerinin yüzde 50’si HPV kaynaklı. Sadece çocukları aşılayarak bunun önüne geçmek mümkün.

Kişiye özel tedavi

Son dönemde en çok konuşulan gelişmelerden biri kanser aşısı. Kanser aşısı mümkün mü gerçekten?
Bazı kanserler, bunlara neden olan virüslere karşı kullanılan aşılar sayesinde zaten engellenebiliyor. Ancak bir yandan da direkt kanseri hedef alan aşılar üzerinde çalışılıyor. Mesela ‘HER2’ pozitif meme kanserine karşı burada bir aşı araştırması yapıyoruz. İkinci aşamaya geldi ve şu anda sonuçlar çok umut verici. ‘HER2’ pozitif meme kanserlerinde hastalığın tekrarlanma riskini yüzde 50 azaltıyor. Araştırmanın ilerleyen evrelerinde sonuçlar kanıtlanırsa yakında kullanılacak.

Kişiye özel tedavilerde ne kadar yol aldık?

Kanserle savaşırken daha az yan etki gösteren tedaviler üzerine çalışıyoruz. Yalnızca doğru tümör için doğru ilacı değil, doğru hasta için doğru ilacı bulmanın yollarını arıyoruz. Neden bazı insanlar bir ilaçtan çok kötü etkilenirken diğerlerine hiçbir şey olmuyor? Bunu anlamak için toksisite üzerine genetik analizler yapıyoruz. Bu sayede yakında kişinin vücut özelliklerine, etnisitesine göre belli bir ilaçtan nasıl etkileneceğini daha iyi tespit etmeyi umuyoruz.

Erken teşhis önemli

Pankreas kanseri gibi hastalıklarda erken teşhisin zorluğu ölümcül oluyor. Bununla ilgili umut vaat eden çalışmalar var mı?
Kanser semptomatik hale gelmeden yıllar önce vücutta oluşuyor. Örneğin pankreas kanserinde vakaların yüzde 80’i geç teşhis ediliyor ve ameliyat imkânı dahi olmuyor. Oysa ameliyatla tedavi şansı yüzde 25. Biz bu yüzden erken teşhisin yollarını arıyoruz. Her bir kanser için ayrı ayrı kan testleri üzerinde çalışıyoruz ama bir yandan da tek bir kan testiyle tüm kanser tiplerini tespit etmek istiyoruz.

Tek bir kan testiyle kanser teşhisi!
Bu yönde ilerliyoruz. Pankreas için çok heyecanlandığımız bir test üzerine çalışıyoruz. Belki 3-5 yıl içinde hazır olacak. Yakın vadede kansere karşı en önemli kazanç erken teşhis, uzun vadede ise kanseri önleme yöntemleri…
n Söylediklerinizden erken teşhis olduğu müddetçe kanseri yenmenin artık mümkün olduğunu anlıyorum.
İhtimal yükseliyor. Mesela akciğer kanseri birinci evrede yakalanırsa yüzde 80 hayatta kalma oranı var. Dördüncü evrede bu oran yüzde 10’a düşüyor.

Kanser maalesef çocuklukta başlar
MD Anderson Hastanesi’nin başkanı Ronald DePinho, kansere karşı yürütülen savaşta en önemli unsurun önlem almak olduğunda ısrar ediyor.
Çocukluktan itibaren güneş yanıklarını önlemenin, sağlıklı beslenmenin ve sigaradan uzak durmanın tek başına kanserlerin yarısını ortadan kaldırmaya yeteceğini söyledi. DePinho kanserin çeşitli tiplerinde tıbbın ulaştığı noktaları, önlem ve tedavi yöntemlerini anlattı:

MELANOM CİLT KANSERİ
Solaryuma dikkat!

Doktor Ronand DePinho, “Çocukluktaki güneş yanıklarının 30-40 yaşlarında melanom cilt kanserine neden olduğunu biliyoruz. Özellikle kadınlarda bu çok büyük bir problem” dedi. Son 50 yılda teşhis oranlarında yüzde 7 bin artış görülmüş. Öyle ki şu anda dünyada en hızlı büyüyen ikinci kanser türü melanom cilt kanseri. Doktor DePinho sadece önlem alarak hastalığın dizginlenebileceğini söylüyor. Bunun için Teksas’ta solaryum salonlarının 18 yaş altındakilere yasaklanması için bir yasa girişimini destekliyorlar.
Her yıl doktor şart
Doktor DePinho, “20 yaşın altında yalnızca 11 kez solaryuma gitmek melanom cilt kanser riskini yüzde 85 artırıyor. ABD’de 17 yaşındaki kızlar mezuniyet balosundan önceki bir yılda 25 kez solaryuma giriyor. Yalnızca bunun önüne geçerek ne kadar çok insan kurtarabileceğimizi düşünün” diye konuştu. Doktor DePinho erken teşhisin de cilt kanserinde hayat kurtarıcı olduğunu belirterek, “Yedi yıllık periyotta cilt doktoruna gidenlerde ölüm oranlarının gitmeyenlere göre yüzde 50 az düşük olduğunu biliyoruz” dedi. Eğer nispeten açık tenliyseniz, çocukluk yıllarınızda güneşe maruz kaldıysanız ve 30 yaşını geçtiyseniz her yıl cilt doktoruna gitmenizi tavsiye ediyor.
Bununla birlikte tedavide de çok yol alındı. Doktor DePinho, “Melanom cilt kanseri eskiden ölüm fermanıydı. İlerlemiş seviyedeki hemen herkes ölüyordu.
Bugün bağışıklık sistemini yeniden harekete geçirerek kansere saldırmasını sağlayan çeşitli ilaçlar sayesinde yarı yarıya iyileşme oranına yaklaştık” diye konuştu. DePinho önümüzdeki 10 yıl içinde bu oranın yüzde 80’e çıkacağını tahmin ediyor.

AKCİĞER KANSERİ
Erken teşhis önemli

Doktor DePinho kansere karşı çocuk yaşta önlem almanın önemini anlatırken akciğer kanserini de örnek gösteriyor. “Akciğer kanserine karşı birçok yeni ilaç var ama ben önleyici tedbirleri daha çok önemsiyorum” diyor. Kanserin çocuklukta başladığını hatırlatan DePinho erken yaşta sigara içmenin önüne geçilmesi halinde birçok vakanın kendiliğinden tarihe karışacağında ısrar ediyor.
MD Anderson Kanser Merkezi bu amaçla okullara eğitim filmleri gönderiyor. Hastane bir yandan da erken teşhis yöntemleri üzerinde çalışıyor. Akciğer kanserini erken teşhis etmek için 50-64 yaş arası kişileri taradıklarını ancak bu testlerde birçok hatalı sonuç çıktığını hatırlatan DePinho, şimdi kimleri test etmek gerektiğini tespit etmeyi sağlayacak bir yöntem üzerinde çalıştıklarını ifade etti.

2012’de 150 bin hastaya tedavi
MD Anderson Kanser Hastanesi’nin 20 bin çalışanı, 7 bin 500 de eğitimine devam eden personeli var. Geçen yıl 150 bin hastayı tedavi ettiler. Bir yılda 11 bin, son 5 yılda 50 bin hasta MD Anderson’daki klinik araştırmalara katıldı. Hastane yalnızca geçen yıl 965 yeni tedavi protokolü çıkardı. Son 5 yılda ABD’de kullanıma giren 71 kanser ilacından üçte birini MD Anderson doktorları keşfetti.


Bir önceki yazımız olan Mehmet Öz karadutu öneriyor başlıklı makalemizde doktor mehmet öz, dr mehmet öz ve hava yastıkları hakkında bilgiler verilmektedir.

netgazetesi

http://www.netgazetesi.net

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *